Basit Bir Örnek ile Birliktelik Kuralları

“Bunu alan şunları da aldı” önermesini bir çok alışveriş sitesinde görmüşsünüzdür. Ayrıca birliktelik kurallarını anlatırken sürekli örnek verilen bir birlikte satın alma örüntüsü vardır. Bebek bezi ve bira. Ne alaka diyeceksiniz. Ama bu doğrulanmış bir birliktelik. Nesneler arasındaki bağlantıların ortaya çıkarılması ve bir kural olarak belirlenmesi birliktelik kuralıdır. En yaygın birliktelik kuralı alış-veriş alışkanlıklarının incelendiği pazar sepet analizidir. Alış-veriş alışkanlıklarının ortaya çıkarılması raf dizimi, market içi yerleşim, fiyatlandırma stratejisi vb birçok konuda karar vericilerin işini kolaylaştırır. Bir sonraki yazımızda veri setiyle örnek uygulama yapacağız. Ama ondan önce bazı kavramları açıklamak istiyorum.

Birliktelik kuralına nesneler arasındaki bağlantıların bir kural halinde ortaya koyulması olarak diyebiliriz demiştik. İyi bir kural yüksek bir güvenirlik ve güçlü bir destekle mümkün olur. Destek x ve y mallarını satın alan müşterilerin toplam müşteriye oranını gösterir. Güven ise x ve y malını satın almış müşteri sayısının y malını satın almış müşteri sayısına oranıdır. Destek, bağıntı sıklığını güven ise y malını alan birinin hangi olasılıkla x malını alacağını gösterir. Örneğin Starbucks’tan kahve alan bir müşteri %70 olasılıkla sinemaya gitmektedir. Takım elbise alan bir kimse muhtemelen gömlek, kravat ve kemer de alacaktır.

Apriori Algoritması Basit Uygulama

Bir süper markette alış veriş yapan müşterilere ilişkin tablo aşağıdadır. Asgari destek oranı %25, güven oranı ise %60 olsun.

Müşteri Adı Satın Aldığı Ürünler
Bahadır Şampuan, Diş Macunu
Muhittin Parfüm, Vücut Şampuanı, Cilt Kremi, Tıraş Bıçağı
Satılmış Şampuan, Cilt Kremi,  Diş Macunu, Tıraş Losyonu, Parfüm
Hicaziye Şampuan, Parfüm, Cilt Kremi
Gülseren Diş Macunu, Vücut Şampuanı, Arap Sabunu

Tüm ürünler için tek tek destek oranını hesaplayalım. Destek ürünü alan kişi sayısının toplam müşteri sayısına oranıydı. Müşteri sayımız beş. Öyleyse bir ürün kaç defa satın alınmış onu sayıp müşteri sayısına böleceğiz.

Ürün Miktar Destek
Şampuan 3 % 60
Diş Macunu 3 % 60
Parfüm 3 % 60
Vücut şampuanı 2 % 40
Cilt Kremi 3 % 60
Tıraş Bıçağı 1 % 20
Tıraş Losyonu 1 % 20
Arap Sabunu 1 % 20

İkinci aşamada ürünleri ikili olarak ele alacağız. Ancak belirlenen destek oranı % 25 altında olan Tıraş Bıçağı, Tıraş Losyonu ve Arap Sabununu hesaba katmayacağız.

Diş Macunu, Parfüm1% 20

Ürün Miktar Destek
Şampuan, Diş Macunu 2 % 40
Şampuan, Parfüm 2 % 40
Şampuan, Vücut Şampuanı 0 % 0
Şampuan, Cilt Kremi 2 % 40
Diş Macunu, Parfüm 1 % 20
Diş Macunu, Vücut Şampuanı 1 % 20
Diş Macunu, Cilt Kremi 1 % 20
Parfüm, Cilt Kremi 3 % 60
Vücut Şampuanı,  Cilt Kremi 1 % 20

Şimdi üçlü satış desteklerini hesaplayalım

Ürün Miktar Destek
Şampuan, Diş Macunu, Parfüm 1 % 20
Şampuan, Diş Macunu, Cilt Kremi 1 % 20
Şampuan, Parfüm, Cilt Kremi 2 % 40

Asgari destek oranımız % 25’i sadece Şampuan, Parfüm ve Cilt Kremi üçlüsü geçebildi.
Şimdi güven oranlarına bakalım

Şampuan ve parfüm alanların cilt kremi alma olasılığı: 2/2 = % 100

Şampuan alanların parfüm ve cilt kremi alma olasılığı: 2/3 = % 67

Cilt kremi alanların parfüm ve şampuan alma olasılığı: 2/3 = % 67

Parfüm alanların şampuan ve cilt kremi alma olasılığı: 2/3 = % 67

Hoşçakalın…

Değiştirilmiş örneğin kaynağı: Gürsoy, U. T. Ş. (2009). Veri madenciliği ve bilgi keşfi. Pegem Akademi

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Fazla kilolardan mı şikayetçisiniz? O halde neden mide küçültme ameliyatı nı denemiyorsunuz. mide küçültme ameliyatı, zayıflamak isteyenler için kesin bir çözüm sunuyor. Üstelik çok kısa bir süre içersinde hayal ettiğiniz kilolara kavuşabilirsiniz.
Caminin önünde ve iki yanında geniş cami halısı dış avlusu olup bunun çevresi pencereli duvarlarla çevrilidir. Bu avulya 3 ü cephede olmak üzere, 8 kapıdan girilir. Şadırvan avlusu, 26 adet granit mermer ve porfir sütuna oturtulmuş, 30 kubbeyle çevrili geniş alandır. Mermer döşemeli bu geniş sahanın ortasında 6 mermer sütunlu şadırvan, sahanın azametini gösterir. Şadırvanın kemerleri, kabartma olarak Rumi geçmelerle ve köşebentleri, kabartma, lale ve karanfil motifleriyle bezelidir. İç avluya, biri cepheden ikisi yandan olmak üzere herbiri merdivenli 3 kapıdan girilmektedir. Bu kapılarla dış avlunun cümle kapısı, ozamana kadar benzeri görülmemiş bronz kapılardır. Kubbeden aşağı doğru indikçe mekan yayılmaktadır. Bu piramidel yükselme ve yayılma sonucunda göz yanlara ve yukarıya doğru aynı mesafelere ulaşmaktadır. Bu özelliklerden dolayı, mekanın neresinde olursanız olun, bütün mekana hakim görüş sağlarsınız. Kubbe yaklaşık olarak 43 metre yükseklikte ve köşeleri pandantifle doldurulmuş 4 muazzam kemer üzerine oturtulmaktadır. Caminin su basmanı üzerinde olması ve kubbe yüksekliği nedeniyle pencereleri oldukça fazladır. Böylece caminin içini süsleyen binlerce çini ve kalem işleri tatlı ışık altında görülmektedir. Caminin içindeki en önemli unsur, ince işçilikle yontulmuş mermerden yapılma mihraptır. Bitişik duvarları, seramik çinilerle kaplanmıştır fakat çevresindeki çok sayıdaki pencere onu daha az ihtişamlı gösterir. Mihrabın sağında, Caminin en kalabalık halinde dahi olsa, herkesin imamı rahatça duyabileceği şekilde dekore edilmiş mimber bulunur. Caminin içi her katında alçak düzeyde olmak üzere 50 farklı lale deseninden üretilmiş 20binden fazla çini ile döşenmiştir. Alt seviyelerdeki çiniler, geleneksel galerideki çinilerin desenleri çiçekler meyveler ve servilerle gösterişli ve ihtişamlıdır.